Hamilelikte Alınması Gereken Vitamin ve Mineraller Nelerdir ?

Damla Arslan
0 Yorum

Gebelik döneminde hayati rol oynayan bazı mineral ve vitaminler bulunmaktadır. Gebelik esnasında mineral metabolizmasının dengede tutulması sağlıklı bir gebelik için şarttır. Mineral metabolizmasında özellikle demir, kalsiyum-fosfor, çinko, iyot büyük önem taşımaktadır. Ben bu haftaki yazımda siz sevgili annelere ve anne adaylarına hamilelikte mineral kullanımından ve mineral eksikliği sonucunda sizin ve bebeğinizin vücudunda neler meydana gelebileceğinden bahsetmek istedim.

Gebelikte Demirin Önemi

Demir kanın yapısında bulunan elzem bir mineraldir. Demir minerali kana kırmızı rengini veren ve kanda oksijen taşınmasını sağlayan kan proteini olan hemoglobinde ve kaslarda bulunan oksijen depolama proteini olan miyoglobinin yapısında bulunur. Ayrıca kemik iliği ve karaciğerde depolanarak ferritin yapısında da yer alır.

Demir eksikliği nelere neden olur?

Demir eksikliği yani anemi sonucunda aşırı yorgunluk, odaklanamama problemi, soğuğa duyarlılık, baş dönmesi, baş ağrısı, sinirlilik durumu, bağışıklık sisteminin zayıflaması nedeniyle sürekli hastalığa yatkın olma, çarpıntı ve nefes darlığı, solgun cilt ve tırnaklarda kırılma gibi sorunlarla karşılaşırsınız.

Demir eksikliği kimlerde görülür ?

Vejeteryan beslenenler, günlük hayatta tahıla dayalı beslenenler, adölesan ve sık doğum yapan kadınlar olmak üzere bütün gebelerde demir eksikliği görülmektedir. Gebe kadınlarda kan hacmindeki % 50 artış sonucunda bebek için demir gereksiniminin artması, bağırsak parazitleri, kötü çevre ve yaşam koşulları, yetersiz beslenme, aşırı çay ve kahve tüketimi anemiye sık rastladığımız durumların başında gelir. Demir eksikliği olan annelerden doğan bebeklerin daha az demir depolarına sahip olduğu, bunun sonucunda da düşük doğum ağırlıklı ve prematüre olarak dünyaya geldikleri gözlemlenmiştir.

Hamilelikte demir takviyesi yapılmalı mı ?

Gebelik esnasında artan kan hacmi ve anneden bebeğe demirin geçmesiyle, gebeliğin ikinci yarısından sonra diyete ek olarak demir preparatları kullanılması gerekmektedir. Bunun yanı sıra demirden zengin olan kırmızı et ve türevleri, sakatat
(karaciğer,dalak gibi), yumurta, koyu yeşil yapraklı sebzeler, kurubaklagiller ve kuru üzüm, kayısı gibi kuru meyveler tercih edilmelidir. Yemeklerle birlikte çay ve kahve içilmemelidir. Ayrıca demirden zengin besin tüketirken demirin emilimini arttırmaya yarayan c vitamininden zengin (turunçgiller, maydanoz gibi sebzeler) besinler tüketilmelidir. Gebe bir kadının günlük alması gereken demir 15-20mg’dır. 100g kırmızı ette 2.3 mg demir bulunmaktadır. Unutulmamalıdır ki
demir eksikliği bebek ve anne ölümlerine dahi yol açabilmektedir.

İyi Bir Kemik Gelişimi İçin Kalsiyum-Fosfor

Gebelik döneminde kemik minerilizasyonu anneden bebeğe yeterli miktarda kalsiyum ve fosfor geçişi ile mümkündür. Kalsiyum birikiminin %70’i gebeliğin son 3 ayında gerçekleşir. Gebeliğin ilerlemesiyle annedeki kalsiyum miktarı düşerken bebeğin kalsiyum düzeyi annedeki düzeyden fazladır. Yetersiz kalsiyum tüketen annenin kemiklerinde bozulmalar gerçekleşir ve anne sütünden bebeğe yetersiz kalsiyum gitmesi ile bebeğin kemik gelişimi olumsuz yönde etkilenecektir.

Kalsiyumdan zengin besinler süt ve peynir, yoğurt, kefir gibi süt ürünleri, fındık gibi kuruyemişler, kurubaklagiller, yeşil yapraklı sebzelerdir. Günlük beslenmede yeteri kadar kalsiyum alınmadığı takdirde kemiklerden kana kalsiyum çekilir ve kemik yapısı bozulur, kemikler yumuşar ve diş çürükleri oluşur. Fosfor, kalsiyum ile birlikte çalışan bir mineraldir ve çoğu besinde bulunduğu için günlük beslenmeyle eksikliği görülmez.

Gebelikte Olmazsa Olmaz Çinko

Bebeğin büyüme ve gelişimi için protein yapısındaki enzimlerin işlevinde görev alan çinko gebelikte eksikliğini istemediğimiz mineraldir. Rahimdeki bebeğinizde büyüme geriliği, ölü doğum ve doğumsal anormallikler görmek istemiyorsanız hamilelikte çinko tüketimine dikkat etmeniz gerekir.

Tahıla dayalı beslenmek çinko emilimini olumsuz etkilemektedir. Gebelikte günlük diyete ek olarak 20 mg çinko alınmalıdır. Zengin çinko kaynakları et, deniz ürünleri, süt ve türevleri, yumurta ve yağlı tohumlular dediğimiz fındık, ceviz gibi kuruyemişlerdir. Nöral Tüp Defekti bebeği olan annelerde yapılan bir çalışma sonucu çinko, magnezyum, demir eksikliklikleri olduğu ve tahıla dayalı beslenmeleri ile yetersiz protein ve kalsiyum alımı olduğu gözlemlenmiştir.

İyot Eksik Kalmamalı

Dünyada 2 milyar insanda iyot eksikliği görülmektedir. Tiroid hormonların fetal geçişi için annedeki iyot miktarı önemlidir. İyot eksikliği karşılanmaz ise mental gerilikler (zeka geriliği), doğumsal anormallikler, ölü doğum, sinir sistemi bozuklukları, cücelik, hipotiroid, serebral palsi görülür. Ülkemizde iyottan zenginleştirilmiş iyotlu tuz tüketiminin artmasıyla eksikliğinin giderilmesi için büyük bir adım atılmıştır.

Magnezyum, bakır, flor gibi diğer pek çok mineralin tüketimi de bu süreçte oldukça önemlidir. Ancak bunlar çoğunlukla gebe bir annenin normal beslenmesiyle karşılanan ve ek almaya ihtiyaç duyulmayan minerallerdir. Sağlıklı bir bebeğinizin olması için sizlere bahsettiğim bu minerallerin kontrolünü yaptırın ve yazdığım besin kaynaklarını tüketmeye özen gösterin.

Sağlıklı bir hamilelik süreci geçirmeniz dileğiyle..

0 Yorum

Bu yazılar ilginizi çekebilir!

Yorum Yaz